Cảnh báo rào cản kỹ thuật từ thị trường quốc tế: Doanh nghiệp cần chủ động thích ứng

Trong bối cảnh các thị trường xuất khẩu ngày càng siết chặt quy định kỹ thuật, 2 dự thảo mới từ Đài Loan (Trung Quốc) và Indonesia đang phát đi tín hiệu cảnh báo rõ ràng đối với cộng đồng doanh nghiệp (DN). Các quy định liên quan đến hạn chế sản phẩm chứa thủy ngân và yêu cầu dán nhãn “không Halal” được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, xuất khẩu nếu DN không kịp thời thích ứng.

SIẾT CHẶT QUẢN LÝ SẢN PHẨM CHỨA THỦY NGÂN

Ngày 20-3-2026, Đài Loan đã thông báo tới các nước thành viên WTO về dự thảo sửa đổi quy định hạn chế nhập khẩu sản phẩm có chứa thủy ngân (mã thông báo G/TBT/N/TPKM/588). 

Theo đó, Đài Loan hiện đang áp dụng quy định hạn chế nhập khẩu các sản phẩm có chứa thủy ngân từ ngày 25-8-2020. 

Tại lần sửa đổi này, Đài Loan dự kiến mở rộng phạm vi các sản phẩm bị cấm nhập khẩu, bao gồm một số sản phẩm có chứa thủy ngân và thiết bị đo lường điện, điện tử, nhằm tăng cường quản lý thủy ngân trong nước và phù hợp với Công ước Minamata về thủy ngân.

Các nội dung sửa đổi chính là bổ sung danh mục các sản phẩm có chứa thủy ngân bị cấm nhập khẩu như: Đèn huỳnh quang tự chấn lưu công suất nhỏ, đèn huỳnh quang catốt lạnh, thiết bị đo lường sử dụng thủy ngân, bơm chân không thủy ngân, một số thiết bị điện - điện tử và các sản phẩm liên quan. 

Một trong những nội dung đáng chú ý khác là quy định lộ trình cấm nhập khẩu đối với một số loại đèn huỳnh quang, trong đó áp dụng từ ngày 1-1-2027 và 1-1-2028 tùy theo từng loại sản phẩm. 

Cho phép nhập khẩu một số sản phẩm có chứa thủy ngân cho các mục đích cụ thể, phù hợp với quy định tại Phụ lục A của Công ước Minamata, trên cơ sở đáp ứng điều kiện và được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận.

Hiện Đài Loan chưa xác định thời điểm thông qua và hiệu lực của dự thảo. Thời hạn góp ý đến hết ngày 19-5-2026. Đài Loan là thị trường có yêu cầu ngày càng chặt chẽ về quản lý hóa chất nguy hại và bảo vệ môi trường…

Để chủ động thích ứng, Sở Khoa học và Công nghệ (KH&CN) tỉnh Đồng Tháp khuyến nghị các DN sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu chủ động nghiên cứu nội dung dự thảo quy định. 

Song song đó là rà soát danh mục sản phẩm có liên quan đến thủy ngân; đánh giá mức độ ảnh hưởng và xây dựng phương án điều chỉnh sản phẩm, công nghệ hoặc nguyên liệu thay thế. 

Đồng thời, theo dõi cập nhật quy định kỹ thuật của thị trường Đài Loan nhằm bảo đảm tuân thủ khi quy định được ban hành.

Trường hợp không đáp ứng yêu cầu, DN có thể đối mặt với nguy cơ bị từ chối nhập khẩu hoặc phát sinh chi phí điều chỉnh sản phẩm để phù hợp với quy định mới.

Thông tin chi tiết của dự thảo xem tại: https://members.wto.org/crnattachments/2026/TBT/TPKM/26_01585_00_e.pdf (mã thông báo: G/TBT/N/TPKM/588).

GIA TĂNG YÊU CẦU GHI NHÃN “KHÔNG HALAL” TẠI INDONESIA

Trước đó, ngày 12-2-2026, Indonesia đã thông báo tới các nước thành viên WTO về dự thảo quy định của Cơ quan Tổ chức bảo đảm sản phẩm Halal (BPJPH) liên quan đến hình thức và thủ tục dán nhãn thông tin “không Halal” (mã thông báo G/TBT/N/IDN/184). 

Dự thảo quy định hướng dẫn cụ thể về cách thức thể hiện và quy trình dán nhãn “không Halal” đối với các sản phẩm thuộc phạm vi điều chỉnh của hệ thống bảo đảm sản phẩm Halal tại Indonesia. 

Biện pháp áp dụng đối với các sản phẩm lưu thông trên thị trường Indonesia bao gồm: Thực phẩm, đồ uống, dược phẩm, mỹ phẩm, sản phẩm hóa học, sản phẩm sinh học, sản phẩm công nghệ gen và các hàng hóa tiêu dùng khác. 

Theo nội dung dự thảo, yêu cầu ghi nhãn “không Halal” được áp dụng đối với các sản phẩm có chứa nguyên liệu hoặc phụ gia không đáp ứng yêu cầu Halal. Ví dụ như thịt lợn, rượu hoặc các thành phần có nguồn gốc từ nguyên liệu bị cấm. 

Đối với các sản phẩm có nguồn gốc thực vật hoặc không chứa thành phần không Halal như: Gạo, cà phê, hạt điều hoặc nông sản, về cơ bản không thuộc đối tượng phải ghi nhãn “không Halal”; song vẫn có thể thuộc phạm vi quản lý của hệ thống bảo đảm sản phẩm Halal. 

Dự thảo cũng quy định lộ trình chuyển tiếp đối với các sản phẩm đã ghi nhãn “không Halal” trước đó. 

Theo đó, DN phải điều chỉnh phù hợp với quy định mới trong thời hạn tối đa 3 năm kể từ ngày văn bản được ban hành. Hiện chưa xác định thời điểm thông qua và hiệu lực; thời hạn góp ý được gia hạn đến ngày 13-4-2026…

Để chủ động thích ứng, Sở KH&CN tỉnh Đồng Tháp khuyến nghị các DN sản xuất, chế biến và xuất khẩu hàng hóa sang thị trường Indonesia chủ động nghiên cứu nội dung dự thảo quy định. 

Song song đó là rà soát danh mục sản phẩm, đặc biệt các sản phẩm có khả năng liên quan đến thành phần không Halal; đánh giá tác động và chuẩn bị phương án điều chỉnh nhãn mác, bao bì sản phẩm. 

Ngoài ra, DN cần chủ động cập nhật yêu cầu kỹ thuật của thị trường nhằm hạn chế rủi ro trong hoạt động xuất khẩu.

Trường hợp không đáp ứng đúng yêu cầu ghi nhãn, DN có thể đối mặt với nguy cơ bị từ chối nhập khẩu hoặc phải thực hiện sửa đổi nhãn tại thị trường Indonesia, làm phát sinh chi phí và ảnh hưởng đến tiến độ giao hàng.

Thông tin chi tiết của dự thảo xem tại: https://members.wto.org/crnattachments/2026/TBT/IDN/26_00888_00_x.pdf (mã thông báo: G/TBT/N/IDN/184).

A.THƯ - HỒNG NHÂN